23 juli 2018Sieraden geen margegoederen bij verlies oorspronkelijke functie

Als bij de doorverkoop van goederen die edelmetalen of edelstenen bevatten geen rekening wordt gehouden met de functionaliteit van de goederen en de goederen overwegend worden verkocht met het oog op de terugwinning van deze edelmetalen of edelstenen, kunnen die niet onder het begrip ‘gebruikte goederen’ vallen. De margeregeling kan dan niet worden toegepast, zo oordeelt het Hof van Justitie.

SIA “E LATS”, een Letse vennootschap, biedt leningen aan particulieren aan. Tot zekerheid van die leningen neemt zij goederen in onderpand die edelmetalen of edelstenen bevatten. Als de onderpanden niet worden ingelost, worden deze door SIA doorverkocht aan andere handelaren. Dit doet zij met het oog op terugwinning van de edelmetalen of edelstenen. Bij de doorverkoop past SIA de regeling voor gebruikte goederen (de margeregeling, zie 11.4) toe. De Letse fiscus beschouwde de doorverkochte goederen als afval en niet als tweedehands of gebruikte goederen. De hoogste rechter heeft prejudiciële vragen aan het HvJ gesteld over de werkingssfeer van de uitzondering van edele metalen of edelstenen.

In geschil is of de goederen met edelmetalen of edelstenen als ‘gebruikte goederen’ kwalificeren, zodat de margeregeling kan worden toegepast. De margeregeling is namelijk alleen van toepassing op de doorverkoop van gebruikte goederen en geldt niet voor uit edelmetalen of edelstenen vervaardigde voorwerpen die met het oog op terugwinning worden doorverkocht. Edelmetalen of edelstenen worden uitgezonderd van het begrip ‘gebruikte goederen’ en daarmee van de margeregeling, zodat deze verkopen belast zijn met het algemene btw-tarief. Daarbij geldt dat de margeregeling alleen kan worden toegepast als bij de doorverkoop van de goederen deze goederen de functionaliteit blijven behouden.

Het HvJ is van oordeel dat gebruikte goederen die edelmetalen of edelstenen bevatten, niet onder het begrip „gebruikte goederen” vallen als zij niet meer geschikt zijn om hun oorspronkelijke functie te vervullen en alleen nog de functionaliteiten overhouden die inherent zijn aan die metalen en stenen. Hierbij is het aan de nationale rechter om dit te verifiëren, rekening houdend met alle relevante objectieve omstandigheden van elk specifiek geval.  Objectieve kenmerken waarmee rekening kan worden gehouden bij deze verificatie zijn bijvoorbeeld de manier waarop de betrokken voorwerpen worden aangeboden, de waarderingsmethode voor die voorwerpen en de facturatiemethode: in bulk (bruto/gewicht) of per stuk, aldus het HvJ.

 Goederen die uit edelmetalen of edelstenen bestaan hebben een dubbele functie (en waarde). Gelet op hun kwaliteit en de staat waarin ze verkeren, hebben ze niet alleen de waarde van de functionaliteit of het gebruik waarvoor ze zijn vervaardigd of geproduceerd, maar hebben ze ook een intrinsieke waarde van de edelmetalen of edelstenen die erin zijn verwerkt. Wanneer een goudklompje als presse-papier wordt gebruikt, wordt doorverkocht en opnieuw wordt gebruikt, dan zal de prijs van het goudklompje veeleer op basis van de huidige marktprijs van goud worden bepaald. In dat geval zal de prijs van het voorwerp gelijk zijn aan de prijs van de grondstof, waardoor het goudklompje dan niet onder de margeregeling kan vallen. Er zijn ook goederen waarin edelmetalen of edelstenen in verwerkt zijn, bijvoorbeeld medische apparatuur, waarbij in geval van doorverkoop de functionele waarde van het apparaat veel groter zal zijn dan de waarde van de edele metalen. In dat kader is het medische apparaat een ‘gebruikt goed’ en valt het binnen de margeregeling. Voor goederen die edelmetalen of edelstenen bevatten, is het belangrijk om na te gaan of bij de doorverkoop de oorspronkelijke functionaliteit van de goederen verloren is gegaan of in de context van de transactie geen belang heeft. Als de goederen niet meer worden verkocht vanwege hun functionaliteit, maar vanwege de inherente waarde van de grondstof waaruit ze bestaan, dan is geen sprake meer van ‘gebruikte goederen’, maar van een grondstof die van de margeregeling wordt uitgesloten. Het HvJ is ons inziens in deze zaak dan ook tot een juist oordeel gekomen.

Meer weten over wat we u kunnen bieden?

De btw-specialisten helpen u graag verder.

Bel ons op of vul ons contactformulier in.

neem contact op