8 september 2016Overdracht broeikasgasemissierechten belast in land afnemer

Naar het oordeel van het HvJ is de overdracht van broeikasgasemissierechten aan een ondernemer in een andere EU-lidstaat ook onder de oude plaats-van-dienst-regels belast in het land van de afnemer.

In de prejudiciële procedure “A en B” gaat het om twee personen die werkzaam zijn voor een groot belastingadvieskantoor in Duitsland. Zij worden in de hoedanigheid van belastingadviseurs verdacht van medeplichtigheid aan btw-fraude door een cliënt. Bij deze btw-fraude waren meerdere vennootschappen betrokken. De in Duitsland gevestigde vennootschap E heeft in het buitenland broeikasgasemissierechten gekocht zonder dat hiervoor btw in rekening is gebracht. E heeft de broeikasgasemissierechten vervolgens verkocht aan de in Luxemburg gevestigde vennootschap I. Zowel E als I hebben G als bestuurder. I heeft op naam van E facturen opgesteld waarop Duitse btw is berekend. E heeft in haar btw-aangiften over het tweede tot en met het vierde kwartaal van 2009 de over de verkoop aan I verschuldigde btw aangegeven, maar btw afgetrokken op basis van valse facturen van vermeende in Duitsland gevestigde ondernemers. Op deze wijze is gefraudeerd voor een bedrag van € 11 miljoen. I heeft de broeikasgasemissierechten verkocht aan de in Duitsland gevestigde vennootschap C. Door I is op de aan C uitgereikte facturen btw in rekening gebracht. I heeft de verschuldigde btw aangegeven en de op de facturen van E vermelde btw ten onrechte in aftrek gebracht. Hierdoor is gefraudeerd voor een bedrag van ruim € 10 miljoen. A en B hebben I van belastingadvies voorzien in de periode dat sprake was van btw-fraude. Voor de vraag of A en B zich op basis van het Duitse strafrecht schuldig hebben gemaakt aan medeplichtigheid aan btw-fraude acht het Duitse Bundesgerichtshof bepalend op de verkoop van E aan I belast was in Duitsland (land dienstverlener) of Luxemburg (land afnemer). Omdat hij twijfel mogelijk acht over de vraag of deze verkoop in 2009 kwalificeert als de overdracht van een “soortgelijk recht” als bedoeld in art. 56, lid 1, onderdeel a btw-richtlijn verzoekt hij het HvJ hierover om uitleg.

A-G Wathelet heeft het HvJ van advies voorzien. Naar zijn mening is de verkoop van broeikasgasemissierechten aan een ondernemer in een andere EU-lidstaat een dienst die belast is in het land van de afnemer. Naar de mening van de A-G ziet het begrip “soortgelijk rechten” in art. 56 btw-richtlijn op rechten die net als auteursrechten, octrooien, licentierechten, fabrieks- en handelsmerken verleend worden of overgedragen worden. Bij de overdracht van broeikasgasemissierechten is hiervan sprake. Bovendien bestaan er belangrijke overeenkomsten tussen de broeikasgasemissierechten en de in art. 56, lid 1, onderdeel a btw-richtlijn genoemde rechten van industriële eigendom, namelijk: het betreft beschermde rechten die worden belichaamd in een titel die de houder aan derden kan overdragen, de rechten geven een exclusieve bevoegdheid aan de houder, de rechten zijn op geld waardeerbaar, de rechten worden ingeschreven in een openbaar register, de rechten zijn in tijd beperkt en na overdracht is de verkoper niet langer gerechtigd het betrokken recht te gebruiken. Ook acht de A-G het geen probleem (vanwege de inschrijving in het openbare register) om het land van de afnemer te bepalen. Ook in de ruime en teleologische uitleg van art. 56, lid 1 btw-richtlijn vindt de A-G steun voor de opvatting dat de overdracht van broeikasgasemissierechten kwalificeert als een soortgelijk recht als bedoeld in art. 56, lid 1, onderdeel a btw-richtlijn. Deze opvatting is geheel in lijn met het unanieme standpunt van het BTW-Comité uit 2004, terwijl ook in de lidstaten deze uitleg is toegepast. Gelet hierop geeft de A-G het HvJ in overweging om het Bundesgerichtshof te antwoorden dat de overdracht van broeikasgasemissierechten een soortgelijk recht is als bedoeld in art. 56, lid 1, onderdeel a btw-richtlijn.

 In 2009 is geconstateerd dat met de overdracht van broeikasgasemissierechten op grote schaal btw-fraude heeft plaatsgevonden. Dit is voor de lidstaten reden geweest om in 2010 hiervoor in de btw-richtlijn een btw-verleggingsregeling op te nemen (zie 6.2.4). De btw-fraude waarover het in deze zaak gaat heeft in 2009 plaatsgevonden. Hierbij is het van belang om op te merken dat op grond van de plaats-van-dienst-regels die sinds 1 januari 2010 gelden de verkoop van broeikasgasemissierechten aan een ondernemer in ieder geval belast(baar) is in het land waar de afnemer woont. De A-G is van mening dat dit ook het geval was op basis van de plaats-van-dienst-regels die voor deze datum golden. Wij achten deze opvatting juist.

Meer weten over wat we u kunnen bieden?

De btw-specialisten helpen u graag verder.

Bel ons op of vul ons contactformulier in.

neem contact op