7 oktober 2015Gemeentelijke organisatorische eenheid slechts btw-ondernemer indien zij zelfstandig economische activiteiten verricht

Begrotingseenheden met zelfbestuur die onder een gemeente ressorteren, zoals scholen en cultuurcentra, kwalificeren slechts als btw-ondernemer indien zij zelfstandig economische activiteiten verrichten.

De Poolse gemeente Wroc?aw verricht de taken waarmee zij op grond van een nationale wet belast is met behulp van 284 begrotingseenheden en –instellingen met zelfbestuur, zoals scholen, cultuurcentra, districtsdiensten, –inspectie en –politie. Wroc?aw heeft de Poolse fiscus gevraagd of de gemeente zelf dan wel elke afzonderlijke begrotingseenheid kwalificeert als btw-ondernemer als de begrotingseenheid economische activiteiten verricht, die daarop antwoordde dat als uitgangspunt enkel de gemeente als btw-plichtig mag worden beschouwd, aangezien zij voldoet aan het criterium dat de economische activiteit zelfstandig moet worden uitgeoefend, maar dat gemeentelijke begrotingseenheden die onderscheiden zijn van de structuur van de gemeente Wroc?aw moeten worden geacht zelf btw-plichtig te zijn als zij volgens objectieve criteria zelfstandig een economische activiteit uitoefenen en daarbij aan de btw onderworpen handelingen verrichten. De gemeente Wroc?aw heeft tegen deze interpretaties beroep ingesteld. De Poolse rechter heeft vervolgens een prejudiciële vraag voorgelegd aan het HvJ EU.

 

Het HvJ EU heeft in deze zaak, in navolging van de conclusie van A-G Jääskinen, geoordeeld dat een publiekrechtelijk lichaam alleen als btw-ondernemer beschouwd kan worden als het zelfstandig een economische activiteit verricht. Om te beoordelen of de begrotingseenheden in Wroc?aw zelfstandig economische activiteiten verrichten, moet worden nagegaan of zij zich in de uitoefening van die activiteiten in een verhouding van ondergeschiktheid bevinden ten aanzien van de gemeente waaronder zij ressorteren, aldus het HvJ EU. Hiervoor moet worden nagegaan of de betrokken eenheid zijn activiteiten in eigen naam, voor eigen rekening en onder eigen verantwoordelijkheid verricht en zelf het aan die activiteiten verbonden economisch risico draagt. 

 

In casu ontberen de begrotingseenheden zelfstandigheid, aangezien zij hun economische activiteiten in naam en voor rekening van de gemeente Wroc?aw verrichten en niet aansprakelijk zijn voor de schade die wordt veroorzaakt door de activiteiten, nu de aansprakelijkheid uitsluitend op de gemeente rust. De eenheden dragen evenmin het economisch risico, aangezien zij geen eigen vermogen hebben, geen eigen inkomsten verwerven en de door de activiteiten veroorzaakte kosten niet dragen, nu de ontvangen inkomsten aan de gemeente  worden overgemaakt en de uitgaven direct vanuit de begroting worden gefinancierd. Het HvJ EU is daarom van oordeel dat de begrotingseenheden niet kwalificeren als btw-ondernemers.

Zie