27 februari 2018De terbeschikkingstelling van een sportpark door gemeente aan sportvereniging kwalificeert als vrijgestelde verhuur

De rechtbank oordeelt dat de terbeschikkingstelling van het sportpark door de gemeente aan de vereniging moet worden aangemerkt als vrijgestelde verhuur en niet als de gelegenheid geven tot sportbeoefening.

Feiten

De gemeente Laren heeft in 2003 tegen een jaarlijkse canon van €6.435 sportvelden en opstallen in erfpacht uitgegeven aan een sportvereniging. Uit de akte blijkt dat de vereniging het perceel alleen mag gebruiken als sportterrein voor voetbal, tennis en touwtrek. De vereniging is verantwoordelijk voor het onderhoud van het perceel en de opstallen en voor vervanging van de opstallen. De vereniging mag het recht van erfpacht en het recht van opstal niet overdragen aan derden zonder toestemming van de gemeente en zij mag het sportpark ook niet zonder toestemming aan van de gemeente verhuren of in gebruik geven aan derden. De gemeente heeft het verlenen van het recht van erfpacht vanaf het jaar 2003 voor de toepassing van de Wet OB gekwalificeerd als een dienst, meer in het bijzonder als vrijgestelde verhuur van een onroerende zaak. De gemeente heeft geen btw berekend over de canon.

In 2015 heeft de gemeente op verzoek van de vereniging de toplaag van het kunstgrasveld vervangen. In verband hiermee is tussen de gemeente en de vereniging in 2015 een aanvullende realisatie- en gebruiksovereenkomst gesloten voor het gebruik van het nieuwe kunstgrasveld. Voor het gebruik van het kunstgrasveld met nieuwe toplaag is de vereniging (naast de doorlopende erfpachtcanon) een jaarlijkse vergoeding van €7.141,51 (excl. 6 % btw en gedurende 13 jaar, overeenkomstig de verwachte technische levensduur van het kunstgrasveld) verschuldigd aan de gemeente. In de aanvullende realisatie- en gebruiksovereenkomst is o.a. opgenomen dat de vereniging op basis van deze gebruiksovereenkomst verantwoordelijk is voor het reguliere onderhoud van het vernieuwde kunstgrasveld. Daarnaast is opgenomen dat de exploitant bevoegd is toezicht uit te oefenen op het gebruik van de velden en het parkeerterrein. Ook is opgenomen dat wanneer geen gebruik wordt gemaakt van de velden, de velden door de gemeente aan derden voor de sportbeoefening in gebruik kunnen worden gegeven.

Procedure

In geschil is het antwoord op de vraag of de terbeschikkingstelling van het sportpark door de gemeente aan de vereniging moet worden aangemerkt als vrijgestelde verhuur van een onroerende zaak of als het gelegenheid geven tot sportbeoefening als bedoeld in tabel 1, post b.3, behorende bij de Wet OB.

De gemeente stelt zich op het standpunt dat het verlenen van het recht van erfpacht vanaf 2003 is aan te merken als het gelegenheid geven tot sportbeoefening. De gemeente heeft daarbij aangevoerd dat geen sprake is van verhuur van een onroerende zaak, omdat in de akte van erfpacht gebruik beperkende voorwaarden zijn opgenomen. Subsidiair is de gemeente van mening dat uiterlijk met ingang van 2015, de datum waarop de aanvullende realisatie- en gebruiksovereenkomst is gesloten, sprake is van het gelegenheid geven tot sportbeoefening, omdat de gemeente verantwoordelijk is voor het beheer, het toezicht en de instandhouding van de sportaccommodatie.

Volgens de inspecteur is sprake van vrijgestelde verhuur. De aanvullende realisatie- en gebruiksovereenkomst brengt daar volgens de inspecteur geen verandering in. Het geringe dienstbetoon en het verbinden van voorwaarden aan de verhuur verandert volgens de inspecteur niets aan de kwalificatie verhuur.

Rechtbank

Naar het oordeel van Rechtbank Gelderland is sprake van verhuur van onroerend goed, omdat de prestatie die de gemeente aan de vereniging verricht niet meer inhoudt dan de passieve terbeschikkingstelling van het sportpark. Uit de akte van erfpacht, noch uit de realisatie- en gebruiksovereenkomst volgt dat de gemeente zich jegens de vereniging heeft verplicht toezicht te houden of het beheer van het sportpark op zich te nemen. Het onder onderdeel 7 van de overeenkomst genoemde toezicht houden op het gebruik overeenkomstig de overeenkomst is volgens de rechtbank geen prestatie die de gemeente aan de vereniging verricht, maar controle op het nakomen van de verplichtingen die de vereniging is aangegaan in de overeenkomst.

In de akte van erfpacht is bepaald dat de vereniging verantwoordelijk is voor het onderhoud van het sportpark. De gemeente heeft weliswaar gesteld dat zij gehouden is het hekwerk te onderhouden, maar dat blijkt niet uit de akte van erfpacht en evenmin uit de overeenkomst. Uit het tot de stukken van het geding behorende krantenartikel kan volgens de rechtbank worden afgeleid dat de vereniging de gemeente om hulp heeft gevraagd, omdat vandalen schade hebben aangericht op het sportpark en meer in het bijzonder dat zij met de wethouder wil bekijken wat de gemeente voor de vereniging kan doet met betrekking tot afsluiting, bewaking en extra kosten voor onderhoud. De rechtbank stelt dat een dergelijk verzoek om hulp niet nodig zou zijn indien de verplichting tot het onderhoud van het hekwerk al op de gemeente rustte. Gelet op het feit dat sprake is van een openbaar parkeerterrein, is het onderhouden van het terrein door de gemeente geen dienst die (specifiek) jegens de vereniging wordt verricht. Ook is niet gesteld noch gebleken dat de gemeente andere handelingen samenhangende met de terbeschikkingstelling van het sportpark heeft verricht, die kunnen leiden tot een andere conclusie.

Verder oordeelt de rechtbank dat het verbinden van voorwaarden aan de terbeschikkingstelling van het sportpark zoals het verbod van onderverhuur en het bedingen van incidenteel gebruik door de gemeente zelf, de prestatie van de gemeente niet de kwalificatie van verhuur ontneemt. Het verbod van onderhuur is een gebruikelijke bepaling in huurovereenkomst. De rechtbank verwijst naar het arrest Temco van het HvJ waaruit volgt dat het recht van de huurder om het onroerend goed bij uitsluiting van ieder ander te gebruiken in de overeenkomst kan worden beperkt. Bovendien kan een huurovereenkomst ook betrekking op bepaalde delen van een onroerend goed hebben waarvan het gebruik met anderen moet worden gedeeld.

De rechtbank komt tot de eindconclusie dat de terbeschikkingstelling van het sportpark door de gemeente aan de vereniging moet worden aangemerkt als vrijgestelde verhuur.

Wij zijn het eens met de uitspraak van de rechtbank. De beslissing van de rechtbank is in lijn met het beleid van de Staatssecretaris. In zijn besluit van 22 december 2017 nr. 2017-16288 gaat de staatssecretaris in op de voorwaarden wanneer sprake is van de gelegenheid geven tot sportbeoefening. Volgens de Staatssecretaris is het verlaagde btw-tarief uitsluitend van toepassing als de exploitant (in casu de gemeente) een aantal aanvullende diensten verricht. Die diensten bestaan uit het beheer, het onderhoud, het schoonmaken en beveiligen van de accommodatie. Aan deze eis is voldaan als de exploitant de meeste van deze aanvullende diensten zelf verricht of inkoopt bij een derde (niet zijnde de huurder). Aan deze eis is niet voldaan als de exploitant deze diensten niet verricht en de huurder (in casu de sportvereniging) deze werkzaamheden zelf verricht. Soms is het echter gebruikelijk dat de sporters tijdens of direct na het sporten zelf voor de beoefening van de sport gebruikelijke werkzaamheden verrichten (zoals het slepen van tennisbanen). In die gevallen kan niet aan de exploitant van de sportaccommodatie worden tegengeworpen dat hij niet zelf die werkzaamheden verricht en daarvoor niet verantwoordelijk is. Ook kan niet aan de toepassing van het verlaagde btw-tarief afdoen dat de huurder (de sportvereniging of de leden daarvan) zelf kleine onderhoudsdiensten (hand- en spandiensten) verricht zoals het trekken van lijnen en het maaien van gras of het verwijderen van onkruid.

In casu is naar onze mening duidelijk dat de gemeente geen aanvullende diensten verricht. In de akte van erfpacht is namelijk bepaald dat de vereniging verantwoordelijk is voor het onderhoud van het sportpark. Wij begrijpen dan ook niet waarom de gemeente in beroep is gegaan.

Meer weten over wat we u kunnen bieden?

De btw-specialisten helpen u graag verder.

Bel ons op of vul ons contactformulier in.

neem contact op