11 februari 2013Btw-fraude: running in circles

Wat is btw-fraude?
De essentie van intracommunautaire btw-fraude is simpel. De btw-fraudeurs kopen ‘buitenlandse’ goederen of diensten zonder dat hier effectief (door volledige aftrek van de verwervings-btw of verlegde btw) btw op drukt en verkopen deze goederen vervolgens met btw (het liefst tegen het algemene btw-tarief). De btw-fraudeurs bieden de goederen en diensten vaak tegen een lagere prijs aan dan gebruikelijk is, zodat in een korte periode veel goederen of diensten verkocht worden. Btw-fraudeurs zijn erop uit om in een zo kort mogelijk periode zoveel mogelijk omzet te creëren om vervolgens uit de markt (proberen) te verdwijnen voordat de fiscus de btw-fraude ontdekt. Om de omzet in een korte tijdspanne zo hoog mogelijk te krijgen, handelen btw-fraudeurs meestal in dure en gemakkelijk verhandelbare goederen of diensten, zoals bijvoorbeeld parfums, mobiele telefoons, computeronderdelen, tablets en CO-emissierechten. Nadat de goederen zijn geleverd of de diensten zijn verricht dragen de fraudeurs de door de kopers betaalde btw niet af. De btw vormt op die manier de “winstmarge” voor de btw-fraudeur. Omdat de kopers de (door de verkoper niet voldane) btw in beginsel wel in aftrek brengen of terugvragen resulteert de “winst” voor fraudeurs in een (groot) “verlies” aan de zijde van de Belastingdienst. Bij btw-fraude maken de goederen veelal een “rondje” door verschillende EU-lidstaten en -bij succes- wordt dit rondje niet zelden “vrolijk” overgedaan. Bij een dergelijk “rondje” wordt gesproken van carrouselfraude.  

Multidisciplinaire aanpak btw-fraude
Volgens een rapport van de Rekenkamer van 27 september 2012 heeft de Belastingdienst sinds 2009 de bestrijding van btw-fraude versterkt. Teneinde de effectiviteit van de aanpak van btw-fraude te verhogen zet de Belastingdienst in op een multidisciplinaire aanpak. Binnen deze multidisciplinaire aanpak werken diverse betrokken partijen op intensieve wijze samen om carrouselfraude te bestrijden en de criminelen die erachter zitten op te sporen. Op dit moment gaat dat om banken, belastingadviseurs, accountants en het notariaat. De Belastingdienst informeert betrokken branchepartijen actief over fraudepatronen e.d. zodat deze beroepsgroepen tijdig fraudesignalen kunnen herkennen en doorgeven aan de Belastingdienst of FIOD. Een voorbeeld hiervan is de communicatie rond de mogelijke btw-fraude in de handel in koperkathoden.

In 2012 zijn tot en met oktober 55.000 btw-nummers ingetrokken door de Belastingdienst (in 2011 27.500). In totaal is tot en met oktober vorig jaar -inclusief één grote naheffing van 30 miljoen euro- ruim 77 miljoen euro nageheven (in 2011 ruim 45 miljoen euro) en is voor ruim 20 miljoen euro aan boetes opgelegd (in 2011 2,7 miljoen euro).

Btw-verleggingsregeling
Een verleggingsregeling zorgt ervoor dat niet de verkoper, maar de koper de btw moet voldoen. Hierdoor wordt het voor de verkoper onmogelijk om te frauderen met de btw. Een btw-verleggingsregeling is daarom een belangrijke anti-fraudemaatregel. Met ingang van 1 juli 2012 is toegestaan dat voor de handel in computeronderdelen en mobiele telefoons een verleggingsregeling wordt toegepast. Deze goedkeuring loopt vooruit op de uitkomst van een bij de Europese Commissie in mei 2012 ingediend ruimer derogatieverzoek (gericht op de toepassing van een verleggingsregeling voor de levering van mobiele telefoons, computeronderdelen, spelcomputers, tablets en laptops).

Snelreactiemechanisme
De Europese Commissie heeft een snelreactiemechanisme (hierna: SRM) voorgesteld als anti-fraudemaatregel. Het SRM houdt in dat een EU-lidstaat voor bepaalde (fraudegevoelige) goederen voor de duur van maximaal een jaar een verleggingsregeling mag introduceren. De termijn van een jaar geeft de EU-lidstaat de ruimte om ondertussen de gewone derogatieprocedure te volgen. Nederland is een groot voorstander om het SRM snel in te voeren.

Commentaar
Laten wij vooropstellen dat de aanpak van btw-fraude door de Belastingdienst in 2012 verbeterd is. Toch is er naar onze mening weinig reden tot al te veel positivisme. De multidisciplinaire aanpak, het invoeren van btw-verleggingsregelingen en het voorgestelde SRM is niet meer dan dweilen met de kraan open. Indien voor een bepaald product een btw-verleggingsregeling wordt ingevoerd dan is het wachten op het volgende product dat door fraudeurs zal worden gebruikt om hun snode plannen uit te voeren. Dit is een verspringende beweging waarbij de Belastingdienst voortdurend achter de feiten aanloopt (en dus veelal te laat is om btw-fraude in een bepaalde sector te voorkomen). Juist daarom zouden wij het aanbevelenswaardig vinden om ook ondernemers(organisaties) deel uit te laten maken van de multidisciplinaire samenwerking. Ondernemers zijn immers de eersten die fraudesignalen kunnen oppikken. Zij zouden als het ware de “fraudevoelsprieten” van de fiscus moeten zijn. De ervaring leert echter dat veel ondernemers terughoudend zijn om iets over btw-fraude te melden aan de fiscus. Ligt dit aan het ontbreken van een duidelijke meldprocedure en een eenvormige aanpak van deze meldingen? Of is het de angst dat de Belastingdienst of de FIOD (ook) bij hen alles “overhoop komt halen”? Wellicht dat het daarom het komende half jaar tijd wordt dat de Belastingdienst zich richt op de bonafide ondernemer. Dit laat uiteraard onverlet dat het nog wenselijker zou zijn als op Europees niveau een oplossing wordt bedacht voor het btw-fraudelek in het huidige btw-stelsel. Zolang dit btw-fraudelek niet gedicht wordt blijft (de bestrijding van) btw-fraude een “running in circles”.

Hebt u vragen naar aanleiding van dit nieuwsbericht? Neem dan contact met ons op! U kunt ons telefonisch bereiken op 088-298 98 98 en per e-mail via info@btwplaza.nl.

Meer weten over wat we u kunnen bieden?

De btw-specialisten helpen u graag verder.

Bel ons op of vul ons contactformulier in.

neem contact op