17 juli 2015A-G: aan- en verkoop van bitcoins btw-vrijgesteld

A-G Kokott is van mening dat het inwisselen van bitcoins tegen wettige betaalmiddelen een btw-vrijgestelde dienst is. 

De Zweedse David Hedqvist is voornemens om via internet de aan- en verkoop van bitcoins, een virtuele valuta die door een aantal particulieren en internethandelaren is aanvaard als betaalmiddel, tegen Zweedse kronen aan te bieden. De prijs van de bitcoins zal daarbij berusten op de wisselkoers van een bepaalde wisselsite plus of min een bepaald percentage als vergoeding voor de ruil. Hedqvist heeft de Zweedse commissie voor fiscale vraagstukken (Skatterättsnämnd) vooraf gevraagd of hij btw moet betalen over de aan- en verkoop van bitcoins. De commissie meent dat de aan- en verkoop van bitcoins kwalificeren als diensten onder bezwarende titel, die vrijgesteld zijn van btw-heffing, aangezien bitcoins een betaalmiddel zijn dat zoals wettige betaalmiddelen wordt gebruikt. De Zweedse fiscus heeft beroep ingesteld tegen dit advies. De Zweedse rechter heeft aan het HvJ de vraag voorgelegd of deze wisseltransacties een dienst onder bezwarende titel vormen en, zo ja, of deze diensten btw-vrijgesteld zijn. 

A-G Kokott (hierna: A-G) is, onder verwijzing naar het arrest First Chicago National Bank, van mening dat de overdracht van bitcoins als zodanig weliswaar niet voldoet aan de voorwaarden voor de heffing van btw, maar deze activiteit, in de vorm van een ruil, desondanks het verrichten van diensten onder bezwarende titel omvat, omdat Hedqvist van plan is om de aan- en verkoop van de bitcoins tegen Zweedse kronen voor een prijs te verrichten waarin een opslag is begrepen ten opzichte van de op een bepaalde wisselsite vastgestelde wisselkoers. Deze activiteiten van Hedqvist zijn vrijgesteld van btw-heffing als handelingen betreffende „deviezen, bankbiljetten en munten die wettig betaalmiddel zijn”. Volgens de A-G  is het in overeenstemming met het doel om alle valuta’s in het belang van de goede werking van het betalingsverkeer zoveel mogelijk onbelast converteerbaar te laten zijn, dat ook de ruil van wettige betaalmiddelen tegen betaalmiddelen die geen wettige status hebben, maar wel – zoals in casu bitcoins – zuivere betaalmiddelen zijn, vrij te stellen van btw-heffing.

In Nederland is de btw-vrijstelling beperkt tot handelingen betreffende wettige betaalmiddelen (art. 11, lid 1, onderdeel i Wet OB). Omdat bitcoins geen wettig betaalmiddel zijn, zijn wisseltransacties met bitcoins waarbij een opslag wordt gehanteerd volgens de Nederlandse vrijstellingsbepaling belast met 21% btw. Uit de verschillende taalversies van art. 135, lid 1, onderdeel d van de btw-richtlijn en het doel van deze bepaling leidt de A-G echter af dat deze btw-vrijstelling niet beperkt is tot wettige betaalmiddelen. Als het HvJ de conclusie van de A-G volgt, betekent dit dat wisseltransacties met bitcoins ook in Nederland btw-vrijgesteld zijn. Naar onze mening is dat -gelet op het beginsel van de fiscale neutraliteit- een wenselijke uitkomst. Overigens hebben verschillende EU-lidstaten dit standpunt reeds ingenomen. Zie